Door verder te gaan, ga je akkoord met het gebruik van cookies, inclusief cookies van derden. Meer info

Aanvaarden

Historische wandeling: in de voetsporen van de Brusselse Solvayfamilie

Het menu tonen/verbergen
Hôtel Solvay - Fred Romero from Paris, France, CC BY 2.0, via Wikimedia Commons

Het Solvayhuis of Hôtel Solvay is ongetwijfeld het beroemdste gebouw dat de familie Solvay Brussel heeft nagelaten. Dit art-nouveaumeesterwerk is sinds kort open voor het publiek, een mededeling die veel erfgoedliefhebbers zal verheugen! Tegelijkertijd heeft de Solvaybibliotheek een kunstgalerij geopend in een deel van het gebouw, onder de naam ‘Edificio’. Dit is voor ons de perfecte gelegenheid om je mee te nemen op een wandeling in de voetsporen van de Solvayfamilie in Brussel! Van Elsene tot Terhulpen, ga je mee?

Leopoldpark: voor de bibliotheek was er het Instituut voor Sociologie

Bibliothèque Solvay, Parc Léopold, Bruxelles - (c) visit brussels

Als we aan de Solvayfamilie denken, denken we in de eerste plaats aan Ernest Solvay, de onderzoeker, industrieel, financier en filantroop. Hij was een van de grote architecten die het Leopoldpark ontwierp als een ware ‘plek voor de wetenschap’. Wetenschap beschouwde hij immers als zijn ‘vijfde kind’! Tussen het eind van de 19e en het begin van de 20e eeuw richtte Ernest er drie instituten op: een instituut voor fysiologie, een voor sociologie en een handelsschool. Het eerste instituut beschikte reeds over een bibliotheek had toen het werd opgericht. Vandaag de dag kennen we die als de Solvaybibliotheek, met een grote leeszaal die twee verdiepingen beslaat. Tegenwoordig is het gebouw een evenementen- en congrescentrum, maar er is ook een kunstgalerij die het hele jaar door mooie tijdelijke tentoonstellingen aanbiedt.

Belliardstraat 137A, 1000 Brussel

Ontdek het programma van de Solvaybibliotheek op agenda.brussels

Routebeschrijving

Het Solvayhuis, de woonst van Armand, de oudste zoon van Ernest

Hotel Solvay, Bruxelles - (c) Hotel Solvay

Dit huis is ongetwijfeld het meest luxueuze werk van Victor Horta. Bovendien belichaamt het weergaloos de smaak van de bourgeoisie, het wereldbeeld van die tijd, en de leefwereld van een familie die fortuin maakte in de industriële sector. Het interieur van het gebouw is uitzonderlijk goed bewaard gebleven - Horta ontwierp alles tot in het kleinste detail, inclusief de bedden, krukjes, kroonluchters, deurklinken, enzovoort. Het is een groot huis, gelukkig was het personeel er talrijk: tot 12 personen stonden er ten dienste van de familie!

De benedenverdieping en de prachtige eerste verdieping zijn het indrukwekkendst. Dit waren destijds immers de ontvangstruimten. De tweede en derde verdieping, de privéverblijven van de familie, zijn soberder ingericht. De kelder en de zolders waren bestemd voor het dienstpersoneel.

Ook op de toen al chique Louizalaan werd er geïnvesteerd door de Solvayfamilie. In 1888 bestelde Alfred, broer van Ernest, medeoprichter van en verkoper bij de firma Solvay, bij Jules Brunfaut een luxueus huis in neorenaissancestijl. Deze woning op nummer 137a van de Louizalaan zou dienstdoen voor menige recepties! Het gebouw is vandaag helaas verdwenen... Edmond, de andere broer van Ernest, bezitte een huis op de Louizalaan nummer 178!

Armand volgde zijn in 1894 onverwacht overleden oom op aan het roer van de firma ‘Solvay et compagnie’.

Het Solvayhuis op agenda.brussels

Louizalaan 224, 1050 Brussel

Routebeschrijving

Tournay-Solvaypark en het kasteel met dezelfde naam, en de Villa Blanche te Watermaal-Bosvoorde

Parc Tournay Solvay Bruxelles - (c) visit Brussels

Het Tournay-Solvaypark is een prachtig groen gebied, aan de rand van het Zoniënwoud. Een welbewaard geheim voor menige Brusselaars! Alfred Solvay liet er in 1880 een landhuis bouwen in Vlaamse neorenaissancestijl, een stijl die erg in trek was aan het eind van de 19e eeuw. Het park werd in 1980 gekocht door het Brussels Gewest en een jaar later opengesteld voor het publiek. In 1982 werd het gebouw zwaar beschadigd door een brand. Nu wordt het gerenoveerd tot een interuniversitair centre of excellence gewijd aan de fysica.

De Villa Blanche werd iets later gebouwd in art-nouveaustijl. Dit was het Solvay-gastenhuis. Tegenwoordig vind je er de ‘Europese Stichting voor de Beeldhouwkunst’.

Terhulpsesteenweg 199, 1170 Watermaal-Bosvoorde

Routebeschrijving

Solvay Brussels School of Economics and Management, te Solbos

Dit is de Faculteit Economie en Management van de Université Libre de Bruxelles. De voorloper van deze faculteit is de Ecole de commerce Solvay, die in het begin van de eeuw in het Leopoldpark werd opgericht.

Sinds 2010 is de school gehuisvest in een gloednieuw gebouw met een zeer eigentijdse architectuur en grote glazen wanden.

Franklin Rooseveltlaan 42, 1050 Brussel

Routebeschrijving

Hôtel Métropole

Om de wetenschappelijke horizonten te verbreden, organiseerde Ernest op 29 oktober 1911 een eerste ‘Solvayraad’ in dit prestigieuze hotel in het centrum van Brussel. Hij bracht er prominente wetenschappers samen, waaronder Marie Curie en Albert Einstein, die hij uitnodigde om de kwantumtheorie te bespreken.

Conseil Solvay, 1911

In 1911 werd de eerste bijeenkomst van de Solvayraad gehouden, met Albert Einstein (tweede van rechts) en Marie Curie, de enige vrouw van het gezelschap.

De Brouckèreplein 31, 1000 Brussel

Routebeschrijving

Familiegraf, begraafplaats van Elsene

Op de begraafplaats van Elsene zie je het grafmonument dat bestemd was voor de Solvayfamilie. Dit granieten monument met prachtige art-nouveaubogen werd in twee fasen ontworpen door Victor Horta (1894 en 1924).

Boondaalsesteenweg 478, 1050 Elsene

Routebeschrijving

Plaats van de vroegere firma Solvay en buste Ernest Solvay

In sommige gevallen zijn de architecturale sporen verdwenen, maar de herinnering blijft... In Elsene verwijst het gebouwencomplex ‘Ernest the Park’ (op het kruispunt van de Elsensesteenweg, de Prins Albertstraat en de Gewijdeboomstraat) expliciet naar de beroemdste figuur van de Solvayfamilie. Op deze plaats waren de kantoren van de firma Solvay gevestigd.

Prins Albertstraat 44, 1050 Elsene

Routebeschrijving

Parc Tenbosch, Bruxelles - © Visit Brussels - Jean-Paul Remy

Voormalig eigendom van Ernest Solvay te Elsene

Dit geheel van drie huizen en een privéherenhuis werd door Ernest in 1884 naar zijn wensen verbouwd. Dit uitgestrekte eigendom is omgeven door een park, dat wordt omringd door een muur en een smeedijzeren hek.

Elyzeese Veldenstraat, nummers 43, 58, 58a, 61 et 63

Routebeschrijving

Tenbospark

Het Tenbospark, vandaag bekend om zijn opmerkelijke flora, dankt zijn bestaan ook aan de familie Solvay. Eerder was het de tuin van de industrieel Louis Semet-Solvay, zwager van Ernest en Alfred. Uit die tijd blijft nu nog uitsluitend de vroegere conciërgewoning over (gelegen aan de Vleurgatsesteenweg 217b).

De naam Solvay is ook duidelijk aanwezig in het Brusselse straatbeeld. Zo heb je bijvoorbeeld de Solvaystraat, die twee belangrijke verkeersassen in Elsene met elkaar verbindt, en het Solvayplein in Schaarbeek, in de buurt van het Noordstation.

Routebeschrijving

Het Kasteel van Terhulpen

Ook al ligt het stricto sensu niet op Brussels grondgebied, toch verdient ook het Kasteel van Terhulpen een eervolle vermelding. Het domein, dat ook de naam ‘Domaine régional Solvay’ draagt, werd in 1893 door Ernest gekocht als zijn tweede verblijf.

Chaussée de Bruxelles 111, 1310 Terhulpen

Routebeschrijving

Lees ook...

Alles bekijken